eten voor een euro per persoon

Le repas frugal van Pablo Picasso

Ook de laatste oliebol, gecombineerd met de beste wensen voor het nieuwe tennisjaar en al uitgevoerde voornemens om meer te doen voor de kinderen die vooral met plezier willen tennissen,  smaakte me goed. Het markeerde het einde van het feestseizoen. Dank aan vrienden en familie voor taart,  lekkere happen, vijfgangendiners, appelflappen, veel wijn en heel veel gezelligheid. Ik sta niet te popelen om aan het werk te gaan, maar zoals het hoort wel weer zin in een normaler leven met gewoon eten. Heel even tenminste. Bij de meiden heb ik de frugale week al aangekondigd. Dat ze de betekenis van dat  woord kennen, zegt genoeg. Al eerder schermde ik hiermee als antireactie op de overdaad waar de meiden aan gewend zijn. Frugaal heeft de betekenis van sober, matig, spaarzaam, denk jaren vijfig, waar ik trouwens niet in opgegroeid ben. Als kind lachten wij al om de verhalen van Beppe over boterhammen met tevredenheid, maar de calvinistische gedachte dat het ook met minder kan strijdt weleens met de katholiek die graag geniet van lekker eten. En dat maakt mij niet uniek. Net gelezen dat in het romeinse rijk gedacht werd dat 'echte mannen' eenvoudig hoorden te eten en geen liflafjes. Altijd weer die Romeinen.  Dus als je kunt afzien van lekker eten, dan ben je een echte man. Dus het is niet mijn calvinistische Friese aard die nu opspeelt, maar mijn behoefte om af te zien als een kerel.  Voor mij, dus alleen voor mijzelf deze week de uitdaging om van een euro per persoon een hoofdgerecht te maken.
De maandag begint met chilibulgur, bulgur is een graan en granen zijn weer heel hip de laatste tijd. Vooral quinoa die bij die superfoods hoort, maar die heeft niets eenvoudigs meer met een prijs van €7 per 250 gram. Dan zit ik al boven budget met de basis. En het moet ook vullen. Goedkoop eten, allah, maar met te weinig kom ik hier niet weg.
Chilibulgur is een recept uit het kookboek van Mark Bitmann, Vegetarisch koken voor iedereen" en geniet enige faam in de straat. Het is dus gewoon lekker. Dit recept gekozen omdat de paprika's bij de Dekamarkt in de aanbieding waren.

Chilibulgur
ingrediënten:
* (gedroogde peper)                                                                          €0,03
* 1 grote of twee kleine uien                                                             €0,20
* teen knoflook                                                                                  €0,10
* twee paprika's                                                                                 €0,66
* eetlepel chilipoeder: cayennepeper, oregano,
 komijn, snufje piment,                                                                      €0,02
* blikje tomatenpuree                                                                        €0,22
* blik tomaten op sap                                                                         €0,39
* zout en peper
* 0,8 liter water
* 300 gram bulgur kilo à  1,70                                                           €0,59
* blik kidneybonen                                                                             €0,79
* beetje geraspte kaas                                                                         €0,50

subtotaal                                                                                              €3,50

Snipper de uien. Verwarm een beejte olie, laat indien gewenst de gedroogde peper van kleur verschieten en fruit daarna de uien zacht. Voeg de fijngesneden knoflook toe en bak even mee. Snijd de paprika's in stukjes en laat een paar minuten meebakken. Roer de kruiden erdoor heen en bak mee. Voeg de tomatenpuree toe en bak tot deze beetje donkerder wordt. Snijd de tomaten in stukjes of knijp ze fijn met schone handen boven de pan. Voeg het water toe en laat aan de kook komen. Voeg zwarte peper en zout toe. Laat vijf minuten koken. Roer dan de bulgur er doorheen en laat opnieuw aan de kook komen. Laat het blik uitleggen en voeg de bonen toe. Laat 10 mintuen zachtjes koken met regelmatig roeren. Zet het gas uit en laat nog 10 minuten staan. Proef of bulgur gaar is en breng zo nodig op smaak met zout en peper.
Lekker met koriander, zure room en/of geraspte kaas.
Ik voegde ook nog een salade toe, vooral omdat dochter twee niets liever eet.

Met een halve krop ijsbergsla, een vijfde van een rode kool, een appeltje, wat zonnebloempitten en een dressing van azijn en olie kwam ik op op nog geen euro, dus in totaal ruim onder de vijf euro dus kon er ook nog een toetje vanaf en dat kostte eigenlijk niets want de kantenklare yoghurt met perzik was gedoneerd door broerlief die terug naar huis ging. En hoewel er even geklaagd werd door dochter twee die liever de Italiaanse week had gedaan, verstomde dit snel met als enig overblijvende vraag: wat eten we morgen?

after kerst

 Zonder pijn in je buik, geen kerst, zei dochter nr 2. En daar kwam het ook op neer. Genoeg eten voor een weeshuis en dus te veel voor een familie van 17 die ook nog een paar dingetjes meenamen. Hierboven het hoofdgerecht vooraf  dat gelukkig buiten kon staan  nu de temperatuur weer op koelkastniveau was want in de koelkast binnen was het een drukte van belang waar elke keer wel een bakje op scherp stond. Ook bij het koken zelf was het dringen geblazen op vier pitten. Met een goede planning en wat stapelen had ik het hoofdgerecht klaar in de tijd dat de 22 vragen van de pubquiz waren beantwoord of niet. Daphe Schippers was toch niet zo bekend als één van de estafette en schoonzus nr 2 bedacht nog net op tijd het antwoord op de vraag " Wie was bekend om zijn truien en bleek toch niet zo'n ideale familyman. " Vanuit de keuken mocht ik het antwoord roepen want ik ben dol op dit soort quizjes.

Na het sjouwen van tafels, het punten van boontjes, het schoonmaken van een kilo hele kleine spruitjes, het schillen van de aardappelen en daarna in dunne plakjes schaven met een kaasschaaf waarbij dochter nr 1  haar diensten aanbood maar na een halve aardappel afhaakte omdat het volgens haar geen doen was en ja ik weet het daarvoor hoor je een mandoline te hebben maar ik heb echt genoeg spullen en te weinig ruimte, liep de stress op naar een snauwfase. Die heb ik zelf bedwongen door naar mijn landje te gaan en daar te zoeken naar natuurlijk materiaal om de tafels te versieren. Met wat hulst, bijzondere zaaddozen van alweer lang uitgebloeide bloemen en niet verrotte sierappeltjes uit de tuin van de buuv gecombineerd met oranjeroze die gewoon van de Hema kwamen maar wel een hippe uitstraling hebben, werd het echt een mooie tafel.  

En toen opa achter de piano plaats nam en we kerstliedjes zongen die zover uit de oude doos komen dat er door de kleinkinderen geraad moest worden naar de betekenis van de woorden : "leit, krijt, kyrieleis" en nog andere die ik ook alleen ken van kerstliedjes van de Herremansen. 

En werd er nog iets gegeten dat de moeite van een blogvermelding waar is. De boeuf bourguinon werd gewaardeerd, de dubbelgebakken souffle met spinazie en geitekaas vond ik wel lekker maar dochter éen, en voor haar doe ik het allemaal, vond het wel aardig en dat is over het algemeen een doodssteek. Misschien dat ik het recept nog toevoeg. De warme salade met zeekraal van Ottolenghi die op de planning stond, heb ik geskipt omdat het wel genoeg was. Die eten we vanavond. Het recept volgt omdat ik het niet kwijt wil raken. Al vermoed ik dat daar dit keer geen zuringblad in gaat want vandaag is het geen weer om op een landje naar half afgestorven plantjes te zoeken. 

Buuv van het hoekje, ik heb weer laten zien  een goede huisvrouw te zijn, en met de toevoeging Goddelijk zoals Nigella al lang geleden deed, kan ik dat best aan. 

Relaxte kerst

Het is 24  december en nog niet één keer Julpepparkakor gebakken, Bij deze zweedse peperkoekjes, denk aan Pipi Langkous in de kerstaflevering waar de hele keuken bezaaid ligt met deeg en hele grote peperkoeken, de droom van elk kind en van mij. Momenteel is Pipi wel passé bij de meiden al zou ik het niet erg vinden om te kijken, Linus heb ik dit jaar ook nog niet langs zien komen. daar waren ze al een paar jaar te oud voor maar de romantiek van kinderen in de Noorse sneeuw rond Kerst deed het nog lang goed. Dit jaar wordt er gekeken naar Vrolijke Kerst van de VPRO waar een rijke familie uit zeg Bloemendaal ontdekt dat ze niet meer rijk zijn en gaan wonen in een anti-kraakpand. Vader (Jeroen Spitzenberger, altijd leuk om naar te kijken) krijgt de schuld, moeder gaat zichzelf zoeken en de kinderen hebben veel lol met andere kinderen en toveren het huis om in kerstsfeer. Met de heerlijke boodschap dat geld niet gelukkig maakt maar saamhorigheid wel  Erg leuk om samen ja samen op de bank te kijken en huizen in Bloemendaal en Haarlem te spotten.  Kerst in crisistijd dus, maar daar merken wij niet veel van. Wij hebben de mazzel om het nog steeds druk, druk, druk te hebben. Dus daarom een relaxte kerst en ik doe het niet slecht. Vandaag wel aan de bak maar dat is leuk. De boffert is klaar, de Tante Wieskoek staat buiten af te koelen en de panettone  waarbij mijn lieve broer en dochter het nodig vonden om me tijdens het kneden te zeggen dat ze die niet zo bijzonder vonden, staat in de oven. Ondertussen staat de reclameman als quasi Fransman Boeuf Bourguinon te maken voor zijn familie die tweede Kerstdag met zijn allen komen. Hij heeft vijf recepten dus het kan niet misgaan. Speciaal voor hem bewaar ik er één op deze verder vrij vegetarische blog.  En tijdens al dit gebak en gesudder kwam de buuv koffie drinken en later de broer met een vriend uit Jemen die voor Zhoug, een Jeminitische saus met groene peper, tomaat en veel knoflook  een staafmixer nodig had. Heel gezellig dus.
Straks kerstavond bij familie Harkema en als alternatief voor kerstliedjes naar het eindfeest van Serious Request. Wij mogen zoet meenemen en dat wordt een choladetaart met cranberries.
En mocht iemand dit niet meer zo relaxt vinden klinken, morgen mag ik eten bij mijn medeblogger die wereldberoemd bij ons is vanwege haar heerlijke eten.

Dus voor iedereen net zo'n relaxte Kerst gewenst!

Gevuld speculaas

Brunchen. Samen met de familie Harkema en die ene van Kemenade de trend van tien jaar geleden weer opgepakt.  Destijds waren we druk, druk, druk met in totaal zes  kinderen tussen de 1 en 4. Denk aan luiers, hapjes en geklim op van alles.  's Avonds etentjes plannen waar we los gingen met zelfgemaakte pasta, Indiase maaltijden met kulfi zat er toen echt niet meer in, niet alleen omdat we geen tijd hadden om die gerechten klaar te maken maar ook omdat kinderen onder de vier eind van de middag nog weleens willen afgaan. Huilen vanwege vermoeidheid, gebrek aan aandacht of gewoon om niks. Het gebeurde en we moesten het verdragen. En dat hebben we gedaan, met het vaste vooruitzicht dat alles weer rustiger zou worden. En dat gaat ook gebeuren, over een jaar of tien weten we niet meer waar we het over hadden, maar nu nog steeds druk. Nog altijd met dat gewerk dat zo leuk is of niet, maar zelfs dan veel tijd en aandacht in beslag neemt en ook nog altijd met die kinderen.  Die ondertussen langer zijn geworden en veel zelfstandiger en zelfs meehelpen met lekkere dingen klaarmaken. Ze huilen  minder, maar kibbelen meer en ze hebben wedstrijden, feestjes, uitvoeringen en andere dingen waar ze naar toe moeten.  Het weekend is om voor je weet dat het begonnen is. Brunchen dus. Scones met zelfgemaakt clotted cream van Finn, paninis uit het tostiapparaat met mozzarella en pesto van Bodil, blini's met zure room en zalm en voor de vegetariërs een andere topping.  En voor bij de koffie zelfgemaakt gevuld speculaas. Zoals je ziet was het uiterlijk niet perfect want hij zakte bij afkoelen in, ook kun je zien dat voordat ik een foto kon maken de helft al op was, dus hij was lekker!

 Vorig jaar wilde ik het recept van de site ztrdg.nl al gebruiken, maar het kwam er niet van. Nu heb ik mijn kans in de sinterklaastijd gepakt. Het bleek best moeilijk om te maken. Vooral de bereidingswijze van die site was complex. Eerst boter met room en eigeel mengen en dat door een bloemmengsel krijgen. Ik heb het iets eenvoudiger aangepakt omdat ik me niet kon voorstellen dat die aparte manier van bloem en boter mengen zou uitmaken. Dus simpeler. Ook ging er sinaasappelrasp in het deeg. Was niet vies, maar had niet gehoeven. 25 gam speculaaskruiden leek mij veel en ik was bang dat het een bittere smaak zou krijgen, maar dat was helemaal niet zo dus gewoon doen. Het recept vraagt om 360 gram amandelspijs. De reclameman, die niet volledig gebrieft was over de hoeveelheid,  kwam terug van de markt met een bakje waar 200 gram in zat. En eigenlijk was het genoeg. Ik heb gewoon een kleinere springvorm gebruikt en hij werd hoger met toch een mooi laagje amandelspijs er tussen.

Gevuld speculaas
Deeg:
* 300 gram tarwebloem
* 1 tl bakpoeder
* 1 tl baksoda
* 1/2 tl zout
* 25 gram speculaaskruiden
* 150 gram basterdsuiker ( half donker, half lichtbruin)
* 150 gram boter
* 1 eidooier
* 3 eetlepels slagroom
* vorm van 24 centimeter in doorsnede of 18 bij 28 cm

Roer de droge ingrediënten door elkaar waarbij je even moet opletten dat je de klontjes die soms in basterdsuiker zitten eruit haalt of verpulverd. Daarna leg je de boter boven op de bloem en snijd deze met messen in kleine stukjes en verdeel je dit met je vingers door het meel. Daarna de eidooier loskloppen met de slagroom en dit door het mengsel roeren. Maak met koele handen snel een bol. Als dit niet lukt, voeg dan nog een lepel koud water toe. Laat het deeg een nacht in de koelkast rusten.
De volgende dag is het deeg nogal hard en kun je het beter een uurtje op temperatuur laten komen.

 vulling 
* 360 gram amandelspijs
* 1 ei
* melk of beetje slagroom
* amandelschaafsel

Oven voorverwarmen op 175 graden. Prak de spijs met ei en beetje melk tot een stevige maar smeerbare vulling. Rol de helft van het deeg op een bebloemd aanrecht uit tot een cirkel of een vierkant afhankelijk van je vorm. Daarna verdeel je de vulling over de bodem van speculaas uit. Dit gaat goed met een natte lepel. 

Daarna rol je de andere helft ook uit en legt dit op de vulling. De laatste stap vond ik niet zo gemakkelijk omdat het snel breekt. Herstelwerkzaamheden waren niet goed mogelijk omdat je dan de vulling meeneemt. Ik heb het deeg ingesmeerd met geklopt ei en daarna bestrooid met amandelschaafsel. 40-45 minuten in de oven en het is lekkerder als je de tijd hebt om het speculaas minstens een uurtje te laten afkoelen dan wordt het nog lekkerder. 

bron: ztrdg.nl / blue band kookboekje gebak

Italiaanse week

Ik ben weer eens bij de Sligro geweest want de Parmezaanse kaas meegenomen uit Italië was op. Maar ook Provolone en Fontina kun je daar kopen en nog veel meer. Het is fijn voor je portemonnee dat het zo koud is in die winkel en dat je na een tijdje rondsnuffelen richting de kassa wil. Maar met genoeg basisingrediënten in huis en een nieuwe koelkast is het tijd voor een Italiaanse week in de keuken. Ouderwets Italiaans koken is het motto en tegelijkertijd wat nieuwe recepten ontdekken. Hieronder het menu van de afgelopen week met als toppers de culurgiones en de crostata en dus de recepten erbij.

Zaterdag

Pizza met courgette en provolone; pizza met aardappel, ui en kappertjes en pizza met tomatensaus en mozzarella.

Appelcompote met saffraan.

Zondag

Verse huisgemaakte tagliatelle met taleggio en paddenstoelen.

Amandel-citroenkoekjes.

Maandag

Rosevalaardappelen met wortel, ui, paprika, citroen en rozemarijn uit de oven.

Insalata mista.

Chocolademousse (kant en klaar).

Dinsdag

Spaghettini met olijfolie en Parmezaanse kaas.

Crostata

Woensdag

Insalata di carciofi (artisjokkensalade)

Verse huisgemaakte culurgiones gevuld met aardappel en pecorino, geserveerd met tomatensaus.

Knapperige geroosterde koolreepjes met Parmezaan en broodkruim.

Gekookte Romanesco.

Panna cotta met sinaasappelmarmelade.

Donderdag

Zuppa di cavolo nero e fagioli (groentesoep met palmkool en canellinibonen).

Vrijdag

Gnocchi pasta met taleggiosaus en gebakken champignons.

Culurgiones gevuld met aardappel en pecorino geserveerd met tomatensaus

Culurgiones zijn gevulde pastakussentjes en een specialiteit van de regio Sardinië. De vulling bestaat vaak uit aardappelen, munt en pecorino Sardo. Hieronder mijn versie. De pecorino Sardo had ik bij de Sligro gekocht maar het is steeds vaker te vinden in een goede kaaswinkel.

Ingrediënten

200 gram semola di grano duro

2 eieren

3-4 kruimige aardappelen (bijv. Eigenheimers)

150 gram geraspte pecorino Sardo en wat extra voor het serveren

2 eetlepels verse gehakte munt (of één lepel gedroogde munt)

2 eetlepels verse gehakte peterselie (kan je ook weglaten)

olijfolie

1 kg tomaten

2 teentjes knoflook

Bereiding

Maak de avond tevoren een soepel en zo droog mogelijk pastadeeg van de semola en de eieren. Bewaar het deeg in plastic in de koelkast.

Schil en kook de aardappelen met wat zout. Laat ze uitdampen en afkoelen.

Maak de aardappelen fijn met een vork of een pureeknijper.

Meng er de kaas en wat munt en peterselie doorheen. Breng de vulling op smaak met zout en peper.

Meng er enkele eetlepels olijfolie door om er een samenhangend geheel van te maken.

Verwarm een scheut olijfolie in een pan en bak de gekneusde teentje knoflook 30 seconden.

Voeg de tomaten in stukken toe en roer regelmatig terwijl het vuur nog hoog staat.

Doe een deksel op de pan en laat de tomaten op zacht vuur ongeveer 45 minuten sudderen.

Pak twee schalen en een roerzeef. Giet de tomaten door de roerzeef boven de eerste schaal. Als het vocht grotendeels in schaal 1 zit de tomaten door de roerzeef halen boven de tweede schaal. Zo krijg je een dikkere tomatensaus. Het tomatenvocht in de eerste schaal kun je goed gebruiken voor een soep.

Rol een stuk pastadeeg uit met een pastamachine (tot en met stand 6). Laat de rest van het pastadeeg in het plastic zodat het niet uitdroogt.

Druk met een glas rondjes uit het deeg.

Schep een lepeltje vulling op het rondje.

Nu moet je er een culurgione van maken. Bekijk een filmpje op YouTube en probeer wat. Het is niet gemakkelijk maar door te blijven oefenen gaat het steeds beter.

Leg de culurgiones in een doos die bekleed is met een met bloem bestrooide theedoek.

Kook de culurgiones enkele minuten in ruim kokend water waaraan zout is toegevoegd.

Serveer met een beetje tomatensaus en geraspte pecorino Sardo.

Een ander filmpje over culurgiones vouwen vind je hier. Na 9 minuten is goed te zien hoe ze moet vouwen. Voor een volgende keer!

Crostata con marmellata di arance

Ingrediënten

300 gram 00-bloem

2 eierdooiers

75 gram suiker

90 gram boter

snufje zout

geraspte citroenschil

½ pot sinaasappelmarmelade

Bereiding

1. Meng de bloem, de dooiers, de suiker, de boter, het zout en de citroenschil snel tot een deeg. De Kitchen Aid is hierbij een fijn hulpmiddel. Maak er een bal van en leg hem een halfuur in de koelkast. Heb je haast dan kun je het deeg ook zo plak mogelijk in plastic wikkelen en dan gaat het koelen wat sneller in de koelkast.
2. Beboter een bakvorm en zet de oven aan op 175 °C.
3. Rol daarna ongeveer 2/3 van het deeg uit en bekleed de bodem en de randen van de bakvorm met het deeg.
4. Bestrijk de bodem met marmelade.
5. Rol de rest van het deeg uit, snijd er repen van en leg die in een patroon op de marmelade.
6. Bak de crostata ongeveer 30 minuten in de oven.

Palmkool

Palmkool is de nieuwe groente deze winter. Was het vorig jaar bijna niet te vinden, nu heb ik het al bij de C1000 zien liggen (enkele verlepte bladeren op de biologische afdeling) en was het deze week ruim verkrijgbaar op de biologische markt, elke woensdag om de hoek bij de Van Eesterenlaan. Ik geloof dat ik in de nieuwe Allerhande ook al ergens iets met palmkool zag staan. Als je een recept hebt heb je geen kool, nu heb ik de kool maar geen recept. Omdat soep in deze Italiaanse week (later meer hierover) nog niet aan bod was gekomen heb ik mij maar laten inspireren door de Toscaanse keuken. Palmkool is een koolsoort die altijd stevig blijft. Meer weten, bekijk het filmpje van kok Herman den Blijker.

Zuppa di cavolo nero e fagioli (groentesoep met palmkool en canellinibonen)

Ingrediënten voor 4 personen

• 2 kleine uien
• 2 wortelen
• 150 gram Palmkool
• ½ blikje canellinibonen
• ½ blik tomaten of een paar verse fijngehakte tomaten
• ½ liter bouillon
• olijfolie
• zout en peper 

Bereiding

1. Snipper de uien en snijd de wortelen in plakjes.
2. Verwarm in een pan met een stevige bodem wat olijfolie en bak de ui en wortel zachtjes.
3. Voeg na een kwartiertjes de gewassen en in grove stukken gesneden palmkool toe.
4. Breng op smaak met wat zout.
5. De groentes nog even roerbakken en dan de tomaat en de bouillon toevoegen.
6. Breng de soep aan de kook en laat het daarna minimaal een half uur sudderen.
7. Voeg de bonen toe en indien gewenst nog wat zout en peper. Laat de soep nog een kwartiertje sudderen.
8. Serveer de soep met Parmezaanse kaas en geroosterd brood.

Parmigiana

Er zijn talloze recepten voor Parmigiana te vinden, de klassieke Italiaanse schotel van aubergines, tomatensaus en kaas. Mijn recept staat op een heel klein blaadje en is afkomstig uit de Elle van heel lang geleden. Het bakken van de aubergines is enigszins bewerkelijk maar een schaal is snel leeg als de nichtjes die dol zijn op groente mee eten. Handig is ook dat je deze schotel tevoren klaar kunt maken.    
         

Ingrediënten

• 2-3 aubergines
• 1 bol mozzarella
• Parmezaanse kaas
• 2 teentjes knoflook
• 1 blik tomaten
• zout, peper, bloem, olijfolie 

Bereiding

1. Fruit de knoflook in olie en voeg de tomaten toe. Laat de saus 30 minuten koken op laag vuur en breng op smaak met zout en peper. Laat afkoelen.
2. Schil de aubergines met en dunschiller en snij ze in plakken.
3. Bestrooi de plakken aubergines met zout en leg ze in een vergiet. Laat 20 minuten staan.
4. Schud het vocht uit de aubergines en haal ze door de bloem.
5. Bak de aubergines in gedeeltes in ruim olie in een grote koekenpan.
6. Laat de plakken goed uitlekken op keukenpapier.
7. Leg in een ovenschaal laag om laag tomatensaus, mozzarella, geraspte Parmezaanse kaas en aubergines. Hoe hoger de schaal des te meer lagen. Ik gebruikte een ovenschaal waar je ook cake in kan bakken. Let er ook op dat je niet te veel kaas gebruikt. Snijd de mozzarella in hele dunne plakken en verdeel het zo goed mogelijk per laag (net wat minder dan op bovenstaande foto). Van de Parmezaanse kaas heb je ook maar een beetje nodig voor de smaak. De laag aubergines moet wel de hele schaal bedekken.
8. Dek de schaal af en zet hem in de koelkast tot gebruik.
9. Bak de Parmigiana 30 minuten in een oven van 180°C.
10. Serveer lauwwarm.